Testy i kwestionariusze
CAGE — czteropozycyjny przesiew problemu alkoholowego
dr Błażej Mroziński · adiunkt SWPS, psychometra
Opublikowano: · aktualizacja:
- Pełna nazwa
- CAGE Questionnaire (mnemonik: Cut down, Annoyed, Guilty, Eye-opener)
- Co mierzy
- Sygnały problemu alkoholowego — zależności i szkodliwego picia
- Skale / wymiary
- jeden wynik ogólny (0–4)
- Liczba pozycji
- 4
- Zastosowanie
- dorośli, podstawowa opieka zdrowotna, samoopis lub wywiad
- Autorstwo
- John A. Ewing, 1984 (na podstawie prac z lat 70.)
CAGE to jeden z najkrótszych przesiewów w psychiatrii — cztery pytania, dosłownie kilkadziesiąt sekund. Jego siłą jest właśnie ta zwięzłość: tak krótkie narzędzie da się zadać w każdej rozmowie, także tam, gdzie na dłuższy kwestionariusz nie ma miejsca.
Co mierzy
CAGE celuje w sygnały problemu alkoholowego. Cztery pozycje dotyczą: potrzeby ograniczenia picia, irytacji uwagami otoczenia na temat picia, poczucia winy oraz porannego picia „na rozruch”. Nazwa to mnemonik złożony z angielskich słów kluczowych dla tych czterech pytań.
To celny wybór tematów. Zamiast pytać o ilości, CAGE sięga po markery zależności i utraty kontroli — doświadczenia, które trudno mieć przy piciu okazjonalnym. Dlatego nawet cztery pytania niosą informację.
Jak czytać wynik
Wynik to liczba odpowiedzi twierdzących, od 0 do 4. Orientacyjnie dwie lub więcej odpowiedzi twierdzących traktuje się jako sygnał wymagający pogłębienia rozmowy o piciu. Już jedna odpowiedź twierdząca bywa traktowana jako powód do uważności.
Jak zawsze przy przesiewie, to punkt odniesienia, nie rozpoznanie. CAGE mówi „warto się przyjrzeć”, a nie „to uzależnienie”.
Gdzie są granice
Pierwszy: krótkość ma cenę. CAGE dobrze wychwytuje rozwinięty problem alkoholowy, ale słabiej picie ryzykowne — wzorzec, który jeszcze nie daje poczucia winy czy porannego picia, a już zagraża zdrowiu. Tu lepiej sprawdza się dłuższy AUDIT, który ocenia także ilość i częstość.
Drugi: pytania CAGE dotyczą zwykle całego życia, nie ostatniego okresu — dodatni wynik może odnosić się do przeszłości, co trzeba doprecyzować w rozmowie.
Trzeci: jak każdy samoopis dotyczący picia, CAGE jest podatny na zaniżanie. Wysoki wynik jest wiarygodny, niski nie wyklucza problemu.
CAGE to wzorzec ekonomii pomiaru: cztery pytania, które niosą zaskakująco dużo, kiedy trafnie wybierze się temat. Dla substancji innych niż alkohol analogiczną rolę pełni DAST. Jeśli budujesz panel przesiewowy, w którym takie krótkie narzędzia mają być liczone i porządkowane automatycznie — tym właśnie się zajmuję.
CAGE jest w domenie publicznej i powszechnie dostępny. Poniżej opisuję narzędzie; nie reprodukuję jego pozycji.
Najczęstsze pytania
Co mierzy CAGE?
Cztery pozycje pytają o sygnały problemu alkoholowego: potrzebę ograniczenia picia, irytację uwagami otoczenia, poczucie winy i poranne picie. Nazwa to mnemonik z angielskich słów kluczowych dla tych czterech pytań.
Dlaczego dwie odpowiedzi twierdzące mają znaczenie?
Orientacyjnie dwie lub więcej odpowiedzi twierdzących traktuje się jako sygnał wymagający pogłębienia. To nie rozpoznanie, lecz punkt odniesienia do dalszej rozmowy o piciu.
Czy CAGE wystarcza do oceny picia?
Nie. CAGE jest bardzo krótki i celuje w sam problem alkoholowy, słabiej wychwytując wczesne picie ryzykowne. Do pełniejszego obrazu stosuje się dłuższe narzędzia, jak AUDIT.