Testy i kwestionariusze
AUDIT — przesiewowy test problemów alkoholowych WHO
dr Błażej Mroziński · adiunkt SWPS, psychometra
Opublikowano: · aktualizacja:
- Pełna nazwa
- Alcohol Use Disorders Identification Test
- Co mierzy
- Wzorzec spożycia alkoholu oraz problemy związane z piciem — ryzykowne, szkodliwe i uzależnienie
- Skale / wymiary
- wynik ogólny (0–40) · spożycie alkoholu · objawy zależności · szkody związane z piciem
- Liczba pozycji
- 10
- Zastosowanie
- dorośli, podstawowa opieka zdrowotna, samoopis lub wywiad
- Autorstwo
- Saunders i wsp. dla Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), 1989; rewizja podręcznika 2001
AUDIT to dziś najczęściej zalecany krótki test przesiewowy w kierunku problemów alkoholowych. Powstał pod koniec lat 80. na zlecenie Światowej Organizacji Zdrowia, w ramach projektu prowadzonego w kilku krajach naraz — i to międzykulturowe pochodzenie jest jednym z powodów jego popularności.
Co mierzy
AUDIT obejmuje całe spektrum spożywania alkoholu, a nie tylko uzależnienie. Dziesięć pozycji rozkłada się na trzy obszary: ilość i częstość picia, objawy wskazujące na zależność oraz szkody — zdrowotne, psychiczne i społeczne — które picie już wywołało.
Ta konstrukcja jest celowa. Wiele starszych narzędzi wykrywało dopiero rozwinięte uzależnienie. AUDIT chciał wychwytywać też picie ryzykowne i szkodliwe, czyli wzorzec, który jeszcze nie jest uzależnieniem, ale już zagraża zdrowiu. To czyni go użytecznym we wczesnej interwencji.
Jak czytać wynik
Wynik ogólny mieści się w zakresie 0–40. Orientacyjny punkt odcięcia bywa wyznaczany w okolicy 8 punktów — powyżej tej wartości warto pogłębić rozmowę o piciu. Wyższe progi wskazują na większe prawdopodobieństwo szkodliwego picia lub zależności.
Słowo „orientacyjny” jest tu ważne. Próg dobiera się do celu badania i populacji — dla kobiet i osób starszych bywa obniżany, bo te same ilości alkoholu niosą u nich większe ryzyko. Sam wynik nie stawia rozpoznania; jest sygnałem do dalszej oceny.
Gdzie są granice
Po pierwsze, AUDIT to samoopis (lub krótki wywiad), a picie alkoholu jest obszarem szczególnie podatnym na zaniżanie. Wysoki wynik jest wiarygodny, niski — niekoniecznie wyklucza problem.
Po drugie, przesiew nie zastępuje diagnozy. AUDIT mówi „warto się przyjrzeć”, a nie „to uzależnienie”. Rozpoznanie zaburzenia używania alkoholu powstaje w wywiadzie klinicznym, z uwzględnieniem przebiegu i kontekstu.
Po trzecie, istnieje skrócona wersja przesiewowa (oparta na pierwszych pozycjach o najwyższej mocy), wygodna jako pierwszy filtr — ale to filtr, nie pełny obraz. Pokrewne narzędzia, jak CAGE czy DAST dla substancji innych niż alkohol, bywają stosowane obok niego.
AUDIT to wzorcowy przykład dobrze zaprojektowanego przesiewu: krótki, międzykulturowy, obejmujący spektrum, a nie jeden punkt. Jeśli budujesz panel, w którym takie przesiewy mają być liczone automatycznie i porównywane między wizytami — tym właśnie się zajmuję.
AUDIT został opracowany przez WHO i jest udostępniony do bezpłatnego użytku. Poniżej opisuję narzędzie; nie reprodukuję jego pozycji. Oficjalne źródło: link wydawcy.
Najczęstsze pytania
Co mierzy AUDIT?
Wzorzec picia z ostatniego roku i związane z nim problemy. Dziesięć pozycji obejmuje ilość i częstość spożycia, objawy zależności oraz szkody zdrowotne i społeczne. AUDIT obejmuje całe spektrum — od picia ryzykownego po uzależnienie.
Jaki wynik AUDIT jest niepokojący?
Orientacyjnie wynik od około 8 punktów sygnalizuje picie ryzykowne lub szkodliwe i jest wskazaniem do dalszej rozmowy. To punkt odniesienia do pogłębienia, nie rozpoznanie — próg bywa różnicowany m.in. względem płci.
Czym AUDIT różni się od CAGE?
AUDIT ma 10 pozycji i ocenia także ilość oraz częstość picia, więc wychwytuje picie ryzykowne, zanim pojawi się uzależnienie. CAGE ma cztery pozycje i celuje w sam problem alkoholowy — jest krótszy, ale grubszy.