MADRS — skala depresji Montgomery-Åsberg

MADRS to kliniczna skala nasilenia depresji opracowana przez Stuarta Montgomery’ego i Marie Åsberg w 1979 roku. Powstała z konkretnej potrzeby: autorzy chcieli narzędzia, które będzie szczególnie czułe na zmianę nasilenia objawów w czasie. To zaprojektowane zastosowanie odróżnia ją od starszych skal i tłumaczy jej popularność w badaniach nad lekami.

Co mierzy

MADRS mierzy nasilenie objawów depresji u osoby z już postawionym rozpoznaniem. Podobnie jak skala Hamiltona, jest oceną dokonywaną przez klinicystę, nie samoopisem. Pytanie nie brzmi „czy depresja”, tylko „jak silne są objawy teraz i jak zmieniły się od ostatniego pomiaru”.

Jak jest zbudowana

Skala liczy 10 pozycji obejmujących m.in. obniżony nastrój, napięcie wewnętrzne, sen, apetyt, trudności z koncentracją, utratę zainteresowań i myśli o własnej bezwartościowości. Klinicysta ocenia nasilenie każdego objawu na podstawie wywiadu, a wynik ogólny to suma.

Projekt skali ma dwie świadome cechy. Po pierwsze, jest krótka — dziesięć pozycji to mniej obciążenia niż w dłuższych narzędziach. Po drugie, mniej waży objawy czysto somatyczne, które bywają mylące (mogą pochodzić z choroby fizycznej, nie z depresji). Połączenie tych dwóch decyzji daje skalę, która sprawnie wychwytuje, że nasilenie wzrosło albo spadło między wizytami.

Granice i zastosowania

Pierwszy: jak każda ocena dokonywana przez badającego, MADRS jest wrażliwa na różnice między oceniającymi. Stąd w badaniach dba się o trening i porównywalność punktowania — to kwestia rzetelności pomiaru.

Drugi: MADRS nie rozpoznaje. Mierzy nasilenie w już zdiagnozowanej depresji i nie zastępuje procesu diagnostycznego. Wysoki wynik nie jest etykietą, tylko liczbą opisującą stan.

Trzeci: skala dzieli założenie z całą tą rodziną narzędzi — pomiar nasilenia to nie to samo co pełny obraz funkcjonowania pacjenta. MADRS jest wskaźnikiem, nie portretem.

Tam, gdzie liczy się czuły, powtarzalny pomiar zmiany, MADRS bywa narzędziem pierwszego wyboru — często obok dłuższej skali Hamiltona dla porównania. Jeśli budujesz panel, w którym takie oceny mają być rejestrowane i zestawiane między wizytami — dokładnie takie systemy projektuję.